Düzeyler, Ders İçerikleri, Program Amaçları | YTÜ Yabancı Diller Yüksekokulu Ana içeriğe atla

Düzeyler, Ders İçerikleri, Program Amaçları

DÜZEYLERİN TANIMLARI

İngilizce Yeterlik Sınavı’nda (İYS) başarılı olamayan öğrenciler, Düzey Belirleme Sınavı sonuçlarına göre Program 1 (P1), Program 2 (P2), Program 3 (P3) veya Program 4 (P4) programlarından birine yerleştirilir.

Güz Dönemi:

 

Program

Güz Dönemi Programı

Haftalık Ders Saati

Becerilere Göre Dağılım

İlk Yarı

İkinci Yarı

 

P1  

 

20

A1

A2

Main Course, Dinleme & Konuşma, Okuma, Yazma

 

P2

 

20

A2

A2+

Main Course, Dinleme & Konuşma, Okuma, Yazma

 

P3

 

20

A2+

B1

Main Course, Dinleme & Konuşma, Okuma, Yazma 

 

P4

 

12

B1

Main Course, Dinleme & Konuşma, Yazma, Okuma 

Bahar dönemi:

 

Program

 

Bahar Dönemi Haftalık Ders Saati

Haftalık Ders Saati

Becerilere Göre Dağılım

İlk Yarı

İkinci Yarı

 

P1  

 

20

A2+

B1

Main Course, Dinleme & Konuşma, Okuma, Yazma

 

P2

 

20

B1

B1+

Main Course, Dinleme & Konuşma, Okuma, Yazma

 

P3

 

16

B1+

Main Course, Dinleme & Konuşma, Okuma, Yazma 

 

P4

 

12

B1+

Main Course, Dinleme & Konuşma, Yazma, Okuma

 

Tamamlama Programları ve Bahar Dönemi Devamı

Güz yarıyılı sonunda kayıtlı olduğu hazırlık programını başarıyla tamamlayamayan öğrenciler, bahar yarıyılında ilgili programa devam eder. P1 öğrencileri P1E; P2 öğrencileri P2E; P3 ve P4 öğrencileri ise P3E Tamamlama Programlarına devam eder. Bu programların içerikleri ve haftalık ders saatleri Yüksekokul Yönetim Kurulu tarafından belirlenir. 2026-2027 Bahar yarıyılında P1E programı A2 ve A2+; P2E programı A2+ ve B1; P3E ve P4E programları ise B1 ve B1+ düzeylerini kapsayacak şekilde haftada 20 saat olarak yürütülür. Programlar, öğrencilerin dil yeterliklerini geliştirmelerini ve ilgili koşulları sağlamaları hâlinde bahar yarıyılı sonunda yapılan İngilizce Yeterlik Sınavı’na (İYS) hazırlanmalarını amaçlar.

Programlarda kullanılan CEFR (Diller için Avrupa Ortak Başvuru Metni) düzeylerinin genel yeterlik özellikleri aşağıda özetlenmiştir:

A1 seviyesi üretken dil kullanımının en düşük seviyesi olarak kabul edilmektedir. Öğrenenin prova edilmiş, sözcüksel olarak düzenlenmiş, duruma özgü sınırlı öbek birikimine güvenmek yerine, “basit bir şekilde etkileşime girebildiği, kendisi, yaşadığı yer, tanıdığı insanlar ve sahip olduğu şeyler hakkında soru sorup cevap verebildiği, öncelikli ihtiyaç alanlarında veya çok aşina olduğu konularda basit açıklamaları başlatabildiği ve bunlara yanıt verebildiği” seviyedir.

A2 seviyesi “Başlangıç [Waystage]” tanımlamasında belirtilen seviyeyi yansıtmaktadır. Sosyal işlevleri belirten tanımlayıcıların çoğu bu seviyede bulunmaktadır: “selamlama ve hitap için günlük incelik biçimlerini kullanma”; “insanları selamlama, nasıl olduklarını sorma ve haberlere tepki verme”; “çok kısa sosyal konuşmaları idare etme”; “insanlara işte ve serbest zamanlarında ne yaptıkları hakkında sorular sorma ve soruları yanıtlama”; “davet etme ve davete yanıt verme”; “ne yapacağı, nereye gideceği üzerine tartışma ve buluşma için düzenlemeler yapma”; “tekliflerde bulunma ve bir teklifi kabul etme” gibi. “Eşik” [B1-Threshold] seviyesinde yurtdışında yaşayan yetişkinler için tüm işlemsel tanımlamaların basitleştirilmiş, kısaltılmış hâli olan evden dışarı çıkıp yapılan şeylerle ilgili tanımlayıcılar bu seviyede de bulunabilir. Örneğin, “mağazalarda, postanelerde veya bankalarda basit işlemler yapma”; “seyahat hakkında basit bilgiler alma”; “toplu taşıma araçlarını (otobüsler, trenler ve taksi vb.) kullanma, temel bilgileri talep etme, yol tarifi sorma, yol tarif etme ve bilet satın alma”; “günlük mal ve hizmetleri talep etme ve sağlama”. 

Bir sonraki seviye, “Sağlam Başlangıç” [strong Waystage] (A2+) performansını temsil etmektedir. Burada göze çarpan şey, bir miktar yardım ve belirli sınırlamalar dikkate alındığında, karşılıklı konuşmaya daha aktif katılımdır. Örneğin: “basit, kısıtlı yüz yüze karşılıklı konuşmayı başlatma, sürdürme ve bitirme”; “aşırı çaba harcamadan basit, rutin bilgi alışverişlerini yönetmek için yeterince anlama”; “gerekirse diğer kişinin yardım etmesi koşuluyla öngörülebilir günlük durumlarda aşina olunan konularda fikir ve bilgi alışverişinde bulunma”; “istediğini ifade etmek için yardım isteyebilirse temel temalar üzerinde başarılı bir şekilde iletişim kurma”; “genellikle mesajdan ödün vermek ve kelimeleri/işaretleri aramak zorunda kalacak olsa da öngörülebilir içeriğe sahip günlük durumlarla başa çıkma”; “açık tartışmaya katılımı oldukça sınırlı olsa bile biraz yardımla, yapılandırılmış durumlarda makul bir kolaylıkla etkileşime geçme”. Bu seviyede göze çarpan başka bir şey de monologları sürdürmek için önemli ölçüde daha fazla yetenektir, örneğin: “nasıl hissettiğini basit terimlerle ifade etme”; “çevresinin günlük hâllerinin kapsamlı bir betimleme, örneğin insanlar, yerler, bir iş veya eğitim deneyimini anlatma”; “geçmiş etkinliklerini ve kişisel deneyimini anlatma”; “alışkanlıkları ve rutinleri ifade etme”; “planları ve düzenlemeleri anlatma”; “bir konuda neyi sevip neyi sevmediğini ifade etme”; “olayların ve etkinliklerin kısa, temel tanımlarını yapma”; “evcil hayvanları ve eşyaları betimleme”; “nesneler ve sahip olduğu şeyler hakkında kısa açıklamalar yapma ve bunları karşılaştırmak için basit betimleyici bir dil kullanma”. 

B1 seviyesi, yabancı bir ülkeye gelen bir ziyaretçi için “Eşik” seviyesini [Threshold] yansıtır ve belki de en açık şekilde iki özellikle sınıflandırılmaktadır. İlk özellik, etkileşimi sürdürme ve çeşitli bağlamlarda istenen şeyi elde etme yeteneğidir. Örneğin: “insanların standart bir dilde açıkça sesletilmesi koşuluyla, genellikle etraflarındaki uzayan tartışmaların ana noktalarını takip etme”; “arkadaşlarla resmî olmayan bir tartışmada kişisel görüş ve öneriler verme veya isteme”; “söylemek istediği ana noktayı anlaşılır bir şekilde ifade etme”; “istediklerinin çoğunu ifade etmek için çok çeşitli basit dil yapısını esnek bir şekilde kullanma”; “bir sohbeti veya tartışmayı sürdürme ama bazen tam olarak ne istediğini ifade etmeye çalışırken takip etmekte zorlanma”; “dil bilgisel ve sözcüksel planlama ve onarma için duraklamaları özellikle daha uzun serbest üretimde çok belirgin olsa da anlaşılır bir şekilde devam ettirme”. İkinci özellik günlük yaşamdaki sorunlarla esnek bir şekilde başa çıkma yeteneğidir, örneğin “toplu taşımada daha az rutin durumlarla başa çıkma” gibi: “bir acente aracılığıyla seyahat düzenlemeleri yaparken veya gerçekten seyahat ederken ortaya çıkması muhtemel çoğu durumla ilgilenme”; “bilinen konulardaki karşılıklı konuşmalara hazırlıksız girme”; “bir şikâyette bulunma”; “etkileşim içerisinde muhatabına çok bağlı olmasına rağmen bir mülakat/muayene görüşmesinde bazı inisiyatifler alma (örneğin yeni bir konuyu gündeme getirmek için)”; “birisinin az önce söylediklerini açıklamasını veya detaylandırmasını isteme”. 

Sonraki seviye “Sağlam Eşik” [strong Threshold] (B1+) olarak görülmektedir. [Yukarıda bahsedilen] aynı iki temel özellik, bilgi “miktarının” alışverişine odaklanan bir dizi tanımlayıcının eklenmesiyle bu seviyede de varlığına devam etmektedir, örneğin: “soruları ileten, sorunları açıklayan mesajlar alma”; “bir mülakatta/muayenede gerekli Sayfa 177 olan somut bilgileri sınırlı bir netlikle yapsa bile, o bilgileri verme (örneğin, bir doktora belirtileri tanımlama)”; “bir şeyin neden sorun olduğunu açıklama”; “bir kısa öykü, makale, konuşma, tartışma, röportaj veya belgesel hakkında özet yapma, fikirlerini belirtme ve ayrıntılı soruları yanıtlama”; “diğer kişinin hızlı veya uzayan bir yanıtı varsa ara sıra tekrar istemek zorunda kalsa da bilgileri kontrol ve teyit ederek hazırlanılmış bir mülakat yapma”; “ayrıntılı yönergeler vererek bir şeyin nasıl yapılacağını tarif etme”; “kendi alanındaki aşina olduğu rutin ve rutin dışı konularda birikmiş olgusal bilgileri biraz güvenle paylaşma”.

(D-AOBM, 2020, ss. 177-178)

 

 DÜZEYLERİN DERS İÇERİKLERİ TANIMLARI

Düzey Belirleme Sınavı sonuçlarına göre Program 1 (P1), Program 2 (P2), Program 3 (P3) veya Program 4 (P4)’e yerleştirilen öğrenciler, programlarına ve hedeflenen dil yeterlik düzeylerine uygun olarak Main Course, Dinleme & Konuşma, Okuma ve Yazma derslerini takip ederler. Programların ders içerikleri aşağıda açıklanmıştır.

Program 1 (P1): P1 programı öğrencilerin temel dil becerilerini geliştirerek daha bağımsız dil kullanımına ulaşmalarını amaçlar. Program kapsamında öğrencilerin uygun dilbilgisi yapılarını ve sözcükleri kullanmaları; seviyelerine uygun akademik ve akademik olmayan metinleri anlamaları; dinleme sırasında ana fikir ve temel ayrıntıları belirlemeleri; tanıdık konularda sözlü iletişim kurmaları ve seviyelerine uygun bağlantılı yazılı metinler üretmeleri hedeflenir. Program, güz yarıyılında A1 düzeyinden A2 düzeyine, bahar yarıyılında ise A2+ düzeyinden B1 düzeyine doğru ilerleyen bir dil gelişimini destekler.

Program 2 (P2): P2 programı, öğrencilerin mevcut dil yeterliklerini geliştirerek akademik ve günlük bağlamlarda dili daha bağımsız kullanmalarını amaçlar. Program kapsamında öğrencilerin çeşitli akademik ve akademik olmayan metinlerin ana fikrini ve önemli ayrıntılarını anlamaları; seviyelerine uygun ders anlatımlarını takip ederek not alma becerilerini geliştirmeleri; çeşitli konularda sözlü iletişim kurmaları; akademik kelime dağarcıklarını geliştirmeleri ve hedeflenen yazı türlerinde tutarlı paragraflar ve kompozisyonlar üretmeleri hedeflenir. Program, güz yarıyılında A2 düzeyinden A2+ düzeyine, bahar yarıyılında ise B1 düzeyinden B1+ düzeyine doğru ilerleyen bir dil gelişimini destekler.

Program 3 (P3): P3 programı, öğrencilerin orta düzeydeki dil yeterliklerini geliştirerek akademik çalışmalarda ihtiyaç duyacakları dil ve becerileri daha etkili ve bağımsız biçimde kullanmalarını amaçlar. Program kapsamında öğrencilerin akademik ve akademik olmayan metinleri anlamaları; ders anlatımlarını dinleyerek etkili not almaları; akademik kelime dağarcıklarını geliştirmeleri; çeşitli konularda görüşlerini sözlü olarak açıklamaları ve hedeflenen yazı türlerinde tutarlı ve iyi yapılandırılmış paragraflar ve kompozisyonlar üretmeleri hedeflenir. Program, güz yarıyılında A2+ düzeyinden B1 düzeyine ilerler ve bahar yarıyılında B1+ düzeyindeki dil becerilerinin geliştirilmesine odaklanır.

Program 4 (P4): P4 programı, B1 düzeyinde programa başlayan öğrencilerin akademik dil becerilerini geliştirerek hazırlık öğretiminin hedeflediği yeterlik düzeyine ulaşmalarını amaçlar. Program kapsamında öğrencilerin çeşitli akademik ve akademik olmayan metinleri anlamaları; akademik ders anlatımlarını takip ederek etkili not almaları; akademik kelime dağarcıklarını geliştirmeleri; akademik ve akademik olmayan konularda etkili sözlü iletişim kurmaları ve hedeflenen yazı türlerinde tutarlı ve iyi yapılandırılmış paragraflar ve kompozisyonlar üretmeleri hedeflenir. Program, güz yarıyılında B1, bahar yarıyılında ise B1+ düzeyindeki dil becerilerinin geliştirilmesine odaklanır.

Akademik yılın başında yapılan İngilizce Yeterlik Sınavı’nın sonuçlarına göre yerleştirilen öğrencilerin yıl içindeki öğrenim gördükleri düzeylerin ders tanımları aşağıdaki gibidir:

PROGRAM AMAÇLARI

Temel İngilizce Zorunlu Hazırlık Öğretiminin eğitim çıktıları aşağıdaki tabloda özetlenmiştir.

ALANLAR

AMAÇLAR

HEDEFLER

İNGİLİZCENİN KULLANIMI

Temel İngilizce Bölümündeki dilbilgisi derslerinin amacı öğrencilerin belli dilbilgisel yapıları biçim ve işlev olarak anlamalarını ve kullanmalarını sağlamaktır.

Programı başarıyla bitiren öğrencilerin şu becerilere sahip olması beklenir:

Hedeflenen orta-üstü düzeyi seviyesi gramer yapılarını tanıyarak çeşitli ifadelerin  anlamlarını çözebildiklerini gösterme,

  • Hedeflenen orta-üstü seviyesi gramer yapılarını çeşitli okuma parçalarını anlamak için kullanabilme,
  • Hedeflenen orta-üstü seviyesi gramer yapılarını kompozisyon yazımında kullanabilme,
  • Hedeflenen orta-üstü seviyesi gramer yapılarını akademik bir ders anlatımını dinlerken tanıyabilme,
  • Hedeflenen orta-üstü seviyesi dilsel yapılarını kabul edilebilir bir doğruluk oranıyla konuşma esnasında kullanabilme.

OKUMA

Temel İngilizce Bölümündeki okuma derslerinin amacı öğrencilerin özgün ve yarı özgün metinleri okuma ve kelime bilgilerini kullanarak büyük oranda anlamalarını sağlamaktır.

Programı başarıyla bitiren öğrencilerin şu becerilere sahip olması beklenir: 

  • Bir metne* göz gezdirerek ana fikrini bulabilme,
  • Metnin cümle düzeyindeki tutarlılığını saptayabilme,
  • Belli bir bilgiyi metin içerisine bulabilmek için tarama yapabilme,
  • Metinde belirtilen ve belirtilmeyen bilgiyi ayırt edebilme,
  • Metinde belirtilen ve çıkarım yoluyla bulunabilecek ana fikirleri teşhis edebilme,
  • Metindeki önemli detayları bulabilme,
  • Metindeki belli zamir, belirteç gibi öğelerin neye gönderme yaptığını anlayabilme,
  • Belli bir bilgiye dayalı olarak çıkarımda bulunabilme,
  • Metindeki yeni kelimeleri diğer becerilerde kullanmak üzere ayırt edebilme,
  • Anlamı bilinmeyen kelimeleri bağlamdan yola çıkarak tahmin edebilme,
  • Metin yazarının amacı, tutumu ve metnin hedef kitlesini belirleyebilme

 * “Metin” ile kastedilen, orta seviyeden orta-üstü seviyeye kadar çeşitlilik gösteren ve en az 800 sözcükten oluşan her türlü bütünlüklü yazıdır.

YAZMA

Temel İngilizce Bölümündeki yazma derslerinin amacı öğrencilerin sürece yönelik yaklaşımlardan, retorik (sözsel) araçlardan ve sunulan çerçevelerden faydalanarak bağımsız ve akademik yazı üretebilmelerini sağlamaktır.

 Programı başarıyla bitiren öğrencilerin şu becerilere sahip olması beklenir: 

  • Verilen fikir ve komutları seçmeli kullanarak sebep odaklı kompozisyon* yazabilme,
  • Verilen fikir ve komutları seçmeli kullanarak sonuç odaklı kompozisyon yazabilme,
  • Verilen fikir ve komutları seçmeli kullanarak kıyaslama/karşılaştırma kompozisyonu yazabilme,
  • Tutarlı ve bütünlüklü bir kompozisyon yazabilme,
  • Sağlanan verileri kullanarak konuyla ilgili bir kompozisyon yazabilme,
  • Kıyaslama/karşılaştırma odaklı dil yapılarını doğru ve etkili kullanabilme,
  • Sebep/sonuç odaklı dil yapılarını doğru ve etkili kullanabilme,
  • Kompozisyon yazarken konuyla ilgili geniş bir kelime havuzundan yararlanabilme,
  • Kompozisyonda doğru noktalama ve imla kuralları kullanabilme,
  • Kompozisyonda çeşitli gramer yapılarını doğru olarak kullanabilme.

 * “Kompozisyon” en az 250 sözcük ve en az dört paragraftan oluşan orta-üstü seviyede yazı bütünüdür.

DİNLEME

Temel İngilizce Bölümündeki dinleme derslerinin amacı öğrencilerin özgün ve yarı özgün ders anlatımlarını anlamalarını, genel ve özel anlama yeteneklerini, dinlerken cevaplama ve etkili not alma stratejilerini geliştirmelerini sağlamaktır.

 Programı başarıyla bitiren öğrencilerin şu becerilere sahip olması beklenir: 

  • Akademik bir ders anlatımının* türünü anlayabilme,
  • Dersin ana fikrini çıkarabilme,
  • Anlatımdaki anahtar sözcükleri ayırt edebilme,
  • Dersi verenin tutumunu ve amacını tanıyabilme,
  • Derste verilen sıralı bilgileri ayırt edebilme,
  • Ders içeriğindeki önemli detayları yakalayabilme,
  • Derste bahsedilen/bahsedilmeyen konuları ayırt edebilme,
  • Ders içeriğine göre doğru ve yanlış bilgileri ayırt edebilme,
  • Ders dinlerken etkili not alabilmek için belirli teknik ve stratejileri kullanabilme,
  • Etkili not alabilmek için kendi strateji ve tekniklerini geliştirebilme,
  • Notlarını kullanarak bir ders anlatımının ana hatlarını tamamlayabilme.

 * “Akademik ders anlatımı” orta seviyeden orta-üstü seviyesine kadar çeşitlilik gösteren ve en az 800 sözcük içeren ders anlatımıdır.